సంఘటనలు
- జనవరి 5 దేశీయ క్రయోజనిక్ ఇంజన్తో ఇస్రో జరిపిన జీఎస్ఎల్వీ-డీ5 ప్రయోగం విజయవంతమై జీశాట్-14ను కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టింది.
భారత్
- జనవరి 11 ఎవడు, గోవిందుడు అందరివాడేలే చిత్రాలతో రామ్ చరణ్ ఒకే ఏడాది రెండు విడుదలలతో ప్రేక్షకుల ముందుకు వచ్చారు.
- జనవరి 13 ప్రముఖ నటి, నిర్మాత అంజలీదేవి చెన్నైలో మరణించారు.
- జనవరి 14 అక్కినేని నాగేశ్వరరావు అన్నపూర్ణ స్టూడియోస్ ఆవిర్భావ వేడుకల్లో చివరిసారిగా ప్రజల ముందు కనిపించారు.
- జనవరి 22 తెలుగు సినిమా మూలస్తంభం, నటసామ్రాట్ అక్కినేని నాగేశ్వరరావు హైదరాబాదులో తుదిశ్వాస విడిచారు.
- జనవరి 23 అక్కినేని నాగేశ్వరరావు అంత్యక్రియలు అన్నపూర్ణ స్టూడియోస్లో ప్రభుత్వ లాంఛనాలతో జరిగాయి.
- జనవరి 26 సైనా నెహ్వాల్ పి.వి. సింధును ఓడించి ఇండియా గ్రాండ్ ప్రి గోల్డ్ టైటిల్ సాధించారు.
- జనవరి 30 తెలంగాణ ఏర్పాటు కోసం ఉద్దేశించిన ఆంధ్రప్రదేశ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ బిల్లును తిరస్కరిస్తూ ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ, శాసనమండలి తీర్మానం ఆమోదించాయి.
- ఫిబ్రవరి 13 తీవ్ర నిరసనల మధ్య ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజన (తెలంగాణ) బిల్లును లోక్సభలో స్పీకర్ మీరా కుమార్ ప్రవేశపెట్టారు.
- ఫిబ్రవరి 13 ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజన బిల్లుపై లోక్సభ కార్యకలాపాలకు అంతరాయం కలిగించారంటూ ఏపీకి చెందిన 18 మంది ఎంపీలను సెషన్ ముగిసేవరకు సస్పెండ్ చేశారు.
- ఫిబ్రవరి 18 ఆంధ్రప్రదేశ్ నుండి తెలంగాణ రాష్ట్ర విభజన బిల్లును భారతదేశ లోక్సభ ఆమోదించింది.
- ఫిబ్రవరి 18 తెలంగాణ రాష్ట్ర ఏర్పాటుకు ఉద్దేశించిన ఆంధ్రప్రదేశ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ బిల్లును బీజేపీ మద్దతుతో లోక్సభ మూజువాణి ఓటు ద్వారా ఆమోదించింది.
- ఫిబ్రవరి 18 తెలంగాణ రాష్ట్ర ఏర్పాటు బిల్లును లోక్సభ మూజువాణి ఓటుతో ఆమోదించింది.
భారత్
- ఫిబ్రవరి 20 ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజనకు సంబంధించిన తెలంగాణ బిల్లును బీజేపీ మద్దతుతో రాజ్యసభ మూజువాణి ఓటు ద్వారా ఆమోదించింది.
- ఫిబ్రవరి 20 తెలంగాణ బిల్లుకు రాజ్యసభ ఆమోదం లభించడంతో ప్రత్యేక రాష్ట్ర ఏర్పాటుకు పార్లమెంటు ప్రక్రియ పూర్తయింది.
భారత్
- మార్చి 1 పార్లమెంటు ఆమోదించిన ఆంధ్రప్రదేశ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ బిల్లుకు రాష్ట్రపతి ప్రణబ్ ముఖర్జీ ఆమోదముద్ర వేశారు.
- మార్చి 2 రాష్ట్రపతి ఆమోదం పొందిన ఆంధ్రప్రదేశ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 2014 అధికారిక గెజిట్లో ప్రచురితమైంది.
- మార్చి 7 ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజన బిల్లుపై దాఖలైన పిటిషన్ల విషయంలో సుప్రీంకోర్టు కేంద్ర ప్రభుత్వానికి నోటీసులు జారీ చేసింది.
- మార్చి 10 అమర్ సింగ్తో కలిసి జయప్రద ఆర్ఎల్డీ పార్టీలో చేరారు.
భారత్
- మార్చి 14 పవన్ కళ్యాణ్ జనసేన పార్టీని స్థాపించి రాజకీయ ప్రస్థానం ప్రారంభించారు.
- మే 16 కేసీఆర్ గజ్వేల్ నుంచి ఎమ్మెల్యేగా, మెదక్ నుంచి ఎంపీగా ఏకకాలంలో ఎన్నికయ్యారు.
- మే 26 భారత దేశ 15 వ ప్రధానిగా నరేంద్ర మోడీ ప్రమాణ స్వీకారం.
భారత్
- జూన్ 2 భారతదేశంలో 29 వ రాష్ట్రంగా తెలంగాణ 10 జిల్లాలతో అవతరణ.
- జూన్ 2 భారతదేశంలో 13 జిల్లాలతో కూడిన ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర అవతరణ.
- జూన్ 2 ఆంధ్రప్రదేశ్ ను విలనం అయ్యింది జిల్లాలు ను.
- జూన్ 2 కర్ణాటక, మహారాష్ట్ర, తమిళనాడు ను విలనం అయ్యింది జిల్లాలు ను.
భారత్
- జూన్ 2 ఆంధ్రప్రదేశ్ పునర్వ్యవస్థీకరణతో తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్ వేర్వేరు రాష్ట్రాలుగా ఏర్పడ్డాయి; విశాలాంధ్ర ప్రయోగం ముగిసింది.
- జూన్ 2 ఆంధ్రప్రదేశ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం నిర్దేశించిన నియమిత దినాన తెలంగాణ భారతదేశ 29వ రాష్ట్రంగా ఆవిర్భవించింది.
- జూన్ 2 తెలంగాణ రాష్ట్రం అధికారికంగా ఏర్పడి హైదరాబాదు తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్ రెండు రాష్ట్రాలకూ ఉమ్మడి రాజధాని అయింది.
- జూన్ 2 కేసీఆర్ తెలంగాణ రాష్ట్ర తొలి ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణస్వీకారం చేశారు.
- జూన్ 2 దశాబ్దాల ఉద్యమం ఫలించి భారతదేశ 28వ రాష్ట్రంగా తెలంగాణ అవతరించింది; కె.చంద్రశేఖరరావు తొలి ముఖ్యమంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు.
- జూన్ 8 విభజిత ఆంధ్రప్రదేశ్ తొలి ముఖ్యమంత్రిగా నారా చంద్రబాబునాయుడు ప్రమాణస్వీకారం చేశారు.
- జూన్ 9 అక్కినేని నాగార్జున వ్యాఖ్యాతగా 'మీలో ఎవరు కోటీశ్వరుడు' తొలి సీజన్ మా టీవీలో ప్రారంభమైంది.
- జూన్ 29 సైనా నెహ్వాల్ కరోలినా మారిన్ను ఓడించి ఆస్ట్రేలియన్ ఓపెన్ టైటిల్ గెలుచుకున్నారు.
- జూలై 11 తెలంగాణలోని ఖమ్మం జిల్లా నుంచి ముంపు మండలాలను ఆంధ్రప్రదేశ్కు బదిలీ చేసే పోలవరం ఆర్డినెన్స్ బిల్లును లోక్సభ మూజువాణి ఓటుతో ఆమోదించింది.
- జూలై 11 'దృశ్యం' చిత్రంలో దగ్గుబాటి వెంకటేష్ నటన విమర్శకుల ప్రశంసలు అందుకుంది.
- ఆగస్టు 19 కేసీఆర్ ప్రభుత్వం ఒక్కరోజులో రాష్ట్రవ్యాప్త సమగ్ర కుటుంబ సర్వే నిర్వహించింది.
- ఆగస్టు 31 తెలుగు సంస్కృతికి తన గీతతో రూపమిచ్చిన బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి బాపు చెన్నైలో గుండెపోటుతో కన్నుమూశారు.
- సెప్టెంబరు 4 విభజిత ఆంధ్రప్రదేశ్ కొత్త రాజధాని గుంటూరు–విజయవాడ మధ్య ప్రాంతంలో ఏర్పడుతుందని ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు శాసనసభలో ప్రకటించారు.
- సెప్టెంబరు 24 ఇస్రో మంగళయాన్ అంగారక కక్ష్యలోకి చేరింది; తొలి ప్రయత్నంలోనే అంగారకుడిని చేరిన తొలి దేశంగా భారత్ నిలిచింది.
భారత్
- సెప్టెంబరు 25 చంద్రబాబునాయుడుపై జరిగిన అలిపిరి బాంబుదాడి కేసులో ముగ్గురికి నాలుగేళ్ల జైలుశిక్ష విధిస్తూ తీర్పు వెలువడింది.
- అక్టోబరు 2 స్వచ్ఛ భారత్ లేదా స్వచ్ఛ భారత్ అభియాన్ కార్యక్రమం మొదలయ్యింది.
భారత్
- అక్టోబరు 6 అమెరికా తపాలా శాఖ న్యూయార్క్లో తెలుగు సంఘాల ఆధ్వర్యంలో ఘంటసాలపై తపాలా బిళ్ళను విడుదల చేసింది.
- నవంబరు 28 రోజర్ ఫెడరర్, రోహన్ బోపన్నలతో కలసి ఇండియన్ ఏసెస్ జట్టు తరఫున సానియా మీర్జా తొలి ఐపీటీఎల్ సీజన్లో బరిలోకి దిగింది.
- డిసెంబరు 18 భారతదేశానికి చెందిన భూసమస్థితి శాటిలైట్ లాంచ్ వెహికల్ ఎం.కె. III ప్రయోగం విజయవంతం.
భారత్
మరణాలు
- జనవరి 6 ఉదయ్ కిరణ్, తెలుగు, తమిళ భాషచిత్రసీమల్లో ప్రసిద్ధ కథానాయకుడు. (జ.1980).
- జనవరి 13 అంజలీదేవి, తెలుగు సినిమా నటీమణి. (జ.1927).
- జనవరి 15 నామ్దేవ్ ధసల్ మరాఠీ కవి, రచయిత. దళిత్ పాంథర్స్ వ్యవస్థాపకుడు. పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీత. (జ.1949).
- జనవరి 22 అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, తెలుగు నటుడు, నిర్మాత. (జ.1923).
- జనవరి 28 బీరం మస్తాన్రావు, రంగస్థల కళాకారుడు, నట శిక్షకుడు, తెలుగు సినిమా దర్శకులు. (జ.1944).
- ఫిబ్రవరి 9 షేక్ అబ్దుల్లా రవూఫ్, నక్సల్బరి కేంద్ర కమిటీ నాయకుడు. (జ.1924).
- ఫిబ్రవరి 13 బాలు మహేంద్ర, దక్షిణ భారతీయ సుప్రసిద్ధ ఛాయాగ్రహకుడు, దర్శకుడు. (జ.1939).
భారత్
- ఫిబ్రవరి 23 తవనం చెంచయ్య, సాంఘిక బహిష్కరణల వంటి దురాచారాలకు వ్యతిరేకంగా ప్రజలను సమీకరించి, పోరాటాలు సాగించారు.
- ఫిబ్రవరి 28 జానమద్ది హనుమచ్ఛాస్త్రి, సెకండరీ గ్రేడు ఉపాధ్యాయుడు, రచయిత. (జ.1926).
- మార్చి 2 టి.వి.కె.శాస్త్రి, అనంతరం కళాసాగర్ సంస్థలో పనిచేస్తుండగా సంగీత విద్వాంసులు, కళాకారులు, రాజకీయ, సినీరంగ ప్రముఖులతో సంబంధాలు ఏర్పడ్డాయి.
- ఏప్రిల్ 9 ఆలె నరేంద్ర, రాజకీయనాయకుడు. (జ. 1946).
- మే 15 మల్లాది సుబ్బమ్మ, స్త్రీవాద రచయిత్రి, హేతువాది, స్త్రీ స్వేచ్ఛ పత్రిక సంపాదకురాలు. (జ.1924).
- మే 18 పి.అంకమ్మ చౌదరి, హేతువాది, మానవతావాది. మానవతా విలువలున్న న్యాయమూర్తి.
- మే 27 జయలక్ష్మి, (రాధాజయలక్ష్మి ) సినీ నేపథ్య గాయనిలు, భారతీయ కర్ణాటక విద్వాంసులు (1932).
భారత్
- జూన్ 10 సూర్యకళ, పాతతరం కు చెందిన సినీనటి.
- జూన్ 14 తెలంగాణ శకుంతల, తెలుగు సినిమా రంగంలో క్యారెక్టర్ నటి, ప్రతినాయకురాలు, హాస్య నటి. (జ.1951).
- జూన్ 14 కానేటి మోహనరావు, కమ్యూనిస్టు పార్టీకి చెందిన పార్లమెంటు సభ్యుడు, భారత స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు. (జ.1928).
భారత్
- జూన్ 30 సూర్యకళ, పాతతరం తెలుగు చలన చిత్ర నటి, పలు దక్షిణాది భాషల్లో నటించిన నటి(జ.1942).
- జూలై 24 చేకూరి రామారావు, తెలుగు సాహిత్య విమర్శకుడు, భాషా శాస్త్రవేత్త (జ.1934).
- జూలై 31 ముక్కురాజు, డాన్స్ మాస్టార్, ఫైటర్, నటుడు (జ.1931).
- ఆగస్టు 20 మహమ్మద్ తాజుద్దీన్ ఖాన్, పౌరహక్కుల ఉద్యమనాయకుడు, విప్లవ రచయిత, అధ్యాపకుడు, పాత్రికేయుడు.
- ఆగస్టు 22 యు.ఆర్.అనంతమూర్తి, కన్నడ రచయిత, జ్ఞానపీఠ అవార్డు గ్రహీత. (జ.1932).
- ఆగస్టు 31 బాపు, చిత్రకారుడు, సినీ దర్శకుడు (జ.1933).
- సెప్టెంబరు 11 గోవిందరాజు సీతాదేవి, కథ, నవలా రచయిత్రి.
- సెప్టెంబరు 19 ఉప్పలపు శ్రీనివాస్, మాండలిన్ విద్వాంసుడు. (జ.1969).
- సెప్టెంబరు 29 పైడి తెరేష్ బాబు, కవి (జ.1963).
- సెప్టెంబరు 30 మౌల్వి ఇఫ్తిఖర్ హుస్సేన్ అన్సారీ, భారత మతగురువు, రాజకీయ నాయకుడు. (జ.1940).
భారత్
- అక్టోబరు 6 చవ్వా చంద్రశేఖర్ రెడ్డి, చలన చిత్ర నిర్మాత, పారిశ్రామికవేత్త. (జ.1930).
- అక్టోబరు 15 తురగా జానకీరాణి, రేడియోలో పాటలు, నాటికలు, రూపకాలు వంటి ఎన్నో కార్యక్రమాలను రూపొందించి, చిన్నారులతో ప్రదర్శింపచేశారు. (జ.1936).
- అక్టోబరు 17 ఎనుముల సావిత్రీదేవి, ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్కు చెందిన ఒక రాజకీయ నాయకురాలు. ఈమె శాసనమండలి సభ్యురాలు.
- అక్టోబరు 18 తవనం సుబ్బాయమ్మ, మహిళా ఉద్యమాలలో చురుకైన పాత్ర పోషించారు, పలు సార్లు ఉద్యమాలు నిర్వహించారు.
- నవంబరు 7 ద్వివేదుల విశాలాక్షి, కథా, నవలా రచయిత్రి. (జ.1929).
- డిసెంబరు 8 పిరాట్ల వెంకటేశ్వర్లు, పత్రికా సంపాధకుడు, రచయిత. (జ.1940).
- డిసెంబరు 8 నేదునూరి కృష్ణమూర్తి, కర్ణాటక సంగీత విద్వాంసుడు, సంగీత కళానిధి. (జ.1927).
భారత్
- డిసెంబరు 14 పి.జె.శర్మ, డబ్బింగ్ కళాకారుడు, తెలుగు రంగస్థల, సినిమా నటుడు. (జ.1933).
- డిసెంబరు 15 చక్రి, తెలుగు చలనచిత్ర సంగీత దర్శకుడు, రచయిత, గాయకుడు, నటుడు. (జ.1974).
- డిసెంబరు 22 జి.వెంకటస్వామి, భారత పార్లమెంటు సభ్యుడు, భారత జాతీయ కాంగ్రెసు పార్టీకి చెందిన సభ్యుడు. (జ.1929).
భారత్
- డిసెంబరు 23 కైలాసం బాలచందర్, దక్షిణ భారత చలన చిత్ర దర్శకుడు, రచయిత, నిర్మాత, (జ.1930).
భారత్
- డిసెంబరు 29 బైరిశెట్టి భాస్కరరావు, సినీ దర్శకుడు. (జ.1936).