జీవిత చరిత్రలు

టంగుటూరి ప్రకాశం (Prakasam)

1872 – 1957

టంగుటూరి ప్రకాశం పంతులు ఆంధ్రకేసరిగా ప్రసిద్ధి చెందిన స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, ఆంధ్ర రాష్ట్ర తొలి ముఖ్యమంత్రి. సైమన్ కమిషన్ వ్యతిరేక ప్రదర్శనలో తుపాకులకు ఎదురుగా గుండె చూపిన ఆయన ధైర్యసాహసాలకు మెచ్చి ఆంధ్ర ప్రజలు ఆయనకు ఆ బిరుదునిచ్చారు. మద్రాసు రాష్ట్ర రెవెన్యూ మంత్రిగా, ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నో అభివృద్ధి కార్యక్రమాలకు శ్రీకారం చుట్టారు. మూలం 1 మూలం 2

• జయంతి ఆగస్టు 23 →
• వర్ధంతి మే 20 →

కాలక్రమం

1. 1872 ఆగస్టు 23

   ఆంధ్రకేసరి టంగుటూరి ప్రకాశం పంతులు నేటి ప్రకాశం జిల్లా వినోదరాయునిపాలెం గ్రామంలో జన్మించారు. మూలం

2. 1904

   టంగుటూరి ప్రకాశం బారిస్టరు చదువు కోసం ఇంగ్లాండు వెళ్ళారు. మూలం

3. 1907

   బారిస్టరు పట్టా పొంది తిరిగి వచ్చిన టంగుటూరి ప్రకాశం మద్రాసు హైకోర్టులో న్యాయవాద వృత్తి ప్రారంభించారు. మూలం

4. 1921 అక్టోబరు 29

   టంగుటూరి ప్రకాశం స్వరాజ్య దినపత్రికను ప్రారంభించారు. మూలం

5. 1921

   టంగుటూరి ప్రకాశం న్యాయవాద వృత్తిని వదిలి స్వాతంత్ర్యోద్యమంలో అడుగుపెట్టి ఆంధ్ర ప్రాంతీయ కాంగ్రెస్ కమిటీ అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యారు. మూలం

6. 1926

   టంగుటూరి ప్రకాశం కాంగ్రెస్ అభ్యర్థిగా కేంద్ర శాసనసభకు ఎన్నికయ్యారు. మూలం

7. 1928

   మద్రాసులో సైమన్ కమిషన్ వ్యతిరేక ప్రదర్శనలో తుపాకులకు రొమ్ము చూపిన టంగుటూరి ప్రకాశంకు ఆంధ్రకేసరి బిరుదు లభించింది. మూలం

8. 1930

   ఉప్పు సత్యాగ్రహంలో భాగంగా టంగుటూరి ప్రకాశం దేవరంపాడు గ్రామం నుంచి ఉప్పు యాత్ర నిర్వహించారు. మూలం

9. 1937

   రాజాజీ మంత్రివర్గంలో టంగుటూరి ప్రకాశం రెవెన్యూ మంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు. మూలం 1 మూలం 2

10. 1938

    టంగుటూరి ప్రకాశం అధ్యక్షతన పనిచేసిన మద్రాసు ఎస్టేట్స్ భూ చట్టం కమిటీ నివేదిక వెలువడింది. మూలం

11. 1941

    యుద్ధ ప్రయత్నాలకు వ్యతిరేకంగా వ్యక్తిగత సత్యాగ్రహం చేసిన తొలి ప్రముఖ దక్షిణ భారత నేతగా టంగుటూరి ప్రకాశం నిలిచారు. మూలం

12. 1942

    క్విట్ ఇండియా ఉద్యమంలో పాల్గొన్నందుకు టంగుటూరి ప్రకాశం అరెస్టై మూడేళ్ళు జైలు శిక్ష అనుభవించారు. మూలం

13. 1945

    జైలు నుంచి విడుదలైన టంగుటూరి ప్రకాశం దక్షిణ భారతదేశమంతటా పర్యటించారు. మూలం

14. 1946

    టంగుటూరి ప్రకాశం మద్రాసు రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నికయ్యారు. మూలం

15. 1948

    హెచ్చరికలను లెక్కచేయక హైదరాబాదు వెళ్ళిన టంగుటూరి ప్రకాశం రజాకార్ల నేత ఖాసిం రజ్వీని కలిసి హెచ్చరించారు. మూలం

16. 1950 నవంబరు 23

    పలువురు ఎంపీలు, కేంద్ర మంత్రులపై టంగుటూరి ప్రకాశం చేసిన ఆరోపణలపై తీర్మానం సభ్యుల సమక్షంలో చర్చకు వచ్చింది. మూలం

17. 1950 డిసెంబరు 14

    టంగుటూరి ప్రకాశం ప్రవేశపెట్టిన ఆరోపణల తీర్మానం మూజువాణి ఓటుతో తిరస్కరించబడింది. మూలం

18. 1951

    కాంగ్రెస్ నుంచి వైదొలిగిన టంగుటూరి ప్రకాశం ఎన్.జి.రంగాతో కలిసి ప్రజా పార్టీని స్థాపించారు. మూలం

19. 1953

    ఆంధ్ర రాష్ట్రం అవతరించగా టంగుటూరి ప్రకాశం తొలి ముఖ్యమంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు. మూలం

20. 1954 నవంబరు 4

    టంగుటూరి ప్రకాశం ప్రభుత్వంపై కృషికార్ లోక్ పార్టీ అవిశ్వాస తీర్మానం ప్రవేశపెట్టింది. మూలం

21. 1954 నవంబరు 15

    అవిశ్వాస తీర్మానం నెగ్గడంతో టంగుటూరి ప్రకాశం నేతృత్వంలోని ఆంధ్ర రాష్ట్ర ప్రభుత్వం పడిపోయింది. మూలం

22. 1955

    మధ్యంతర ఎన్నికల నాటికి టంగుటూరి ప్రకాశం క్రియాశీల రాజకీయాల నుంచి విరమించుకున్నారు. మూలం

23. 1957 మే 20

    ఆంధ్రకేసరి టంగుటూరి ప్రకాశం పంతులు హైదరాబాదులో కన్నుమూశారు. మూలం

24. 1962

    టంగుటూరి ప్రకాశం పేరిట ఆంధ్ర కేసరి యువజన సమితి రాజమండ్రిలో ప్రారంభమైంది. మూలం

25. 1972 ఆగస్టు 23

    టంగుటూరి ప్రకాశం శత జయంతి సందర్భంగా రాజమండ్రిలో ఆంధ్ర కేసరి శత జయంతుత్సవ జూనియర్ కళాశాల ప్రారంభమైంది. మూలం

26. 1972 అక్టోబరు 16

    టంగుటూరి ప్రకాశం గౌరవార్థం ప్రత్యేక తపాలా బిళ్ళ విడుదలైంది. మూలం

27. 1972

    టంగుటూరి ప్రకాశం సేవలకు గుర్తుగా ఒంగోలు జిల్లా పేరును ప్రకాశం జిల్లాగా మార్చారు. మూలం

28. 1983 నవంబరు 1

    టంగుటూరి ప్రకాశం జీవితం ఆధారంగా ఆంధ్ర కేసరి చిత్రం విడుదలైంది. మూలం 1 మూలం 2 మూలం 3

29. 1994 ఆగస్టు 23

    టంగుటూరి ప్రకాశం పేరిట ఆంధ్ర కేసరి పట్టభద్ర కళాశాల రాజమండ్రిలో ప్రారంభమైంది. మూలం

30. 2014

    టంగుటూరి ప్రకాశం జయంతిని ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం అధికారిక రాష్ట్ర వేడుకగా ప్రకటించింది. మూలం