జీవిత చరిత్రలు

దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ (Durgabai)

1909 – 1981

దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ స్వాతంత్ర్య సమరయోధురాలు, న్యాయవాది, సంఘ సంస్కర్త; అనేక మహిళా సంస్థలు, సాంఘిక సంక్షేమ సంస్థలను ప్రారంభించి స్త్రీల అభ్యున్నతికి కృషిచేశారు. చెన్నై, హైదరాబాదులలో ఆంధ్ర మహిళా సభలను స్థాపించి, రాజ్యాంగ సభలోనూ ప్రణాళికా సంఘంలోనూ సభ్యురాలిగా పనిచేశారు. ఆమెను 'మదర్ ఆఫ్ సోషల్ సర్వీస్'గా పిలిచేవారు. మూలం

• జయంతి జూలై 15 →
• వర్ధంతి మే 9 →

కాలక్రమం

1. 1909 జూలై 15

   స్వాతంత్ర్య సమరయోధురాలు, సంఘ సంస్కర్త దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ రాజమండ్రిలో జన్మించారు. మూలం

2. 1923

   కాకినాడ కాంగ్రెస్ సభలలో వాలంటీరుగా పనిచేసిన దుర్గాబాయి, టికెట్ లేని నెహ్రూను లోనికి అనుమతించక ఆయన ప్రశంసలు పొందారు. మూలం

3. 1937

   దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ ఆధ్వర్యంలో చెన్నపట్నంలో ఆంధ్ర మహిళా సభ స్థాపించబడింది (ఆంగ్ల వికీపీడియా వ్యాసంలోని సంస్థల జాబితా దీనిని 1938 కింద పేర్కొంటుంది). మూలం 1 మూలం 2

4. 1941

   దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ ఆంధ్ర మహిళ పత్రికను స్థాపించి సంపాదకత్వ బాధ్యతలు నిర్వహించారు. మూలం

5. 1942

   దుర్గాబాయి మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయం నుండి న్యాయశాస్త్ర పట్టా పొంది మద్రాసు హైకోర్టులో న్యాయవాద వృత్తి ప్రారంభించారు. మూలం 1 మూలం 2

6. 1946

   దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ 1946 నుంచి 1950 వరకు భారత రాజ్యాంగ నిర్మాణ సభ సభ్యురాలిగా పనిచేశారు. మూలం

7. 1948

   ఢిల్లీలోని తెలుగు పిల్లల విద్యా అవసరాల కోసం దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ ఆంధ్ర ఎడ్యుకేషన్ సొసైటీని స్థాపించారు. మూలం

8. 1952

   దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ భారత ప్రణాళికా సంఘ సభ్యురాలిగా పనిచేశారు. మూలం

9. 1953

   కేంద్ర సాంఘిక సంక్షేమ బోర్డుకు దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ వ్యవస్థాపక అధ్యక్షురాలిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు. మూలం

10. 1953

    దుర్గాబాయికి కేంద్ర ఆర్థికమంత్రి సి.డి.దేశ్‌ముఖ్‌తో వివాహం జరిగింది. మూలం

11. 1958

    దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ హైదరాబాదులో ఆంధ్ర మహిళా సభను స్థాపించారు. మూలం

12. 1958

    భారత ప్రభుత్వం నేషనల్ కౌన్సిల్ ఆన్ ఉమెన్స్ ఎడ్యుకేషన్‌ను ఏర్పాటు చేసింది; దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ దానికి తొలి చైర్‌పర్సన్. మూలం 1 మూలం 2

13. 1962

    దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ ఆధ్వర్యంలో దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ ఆసుపత్రి స్థాపించబడింది. మూలం

14. 1963

    ప్రపంచ ఆహార సదస్సుకు భారత ప్రతినిధి బృంద సభ్యురాలిగా దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ వాషింగ్టన్ వెళ్లారు. మూలం

15. 1971

    ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్‌కు గౌరవ డాక్టరేట్ ప్రదానం చేసింది. మూలం

16. 1975

    భారత ప్రభుత్వ పద్మవిభూషణ్ పురస్కారానికి దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ ఎంపికయ్యారు. మూలం 1 మూలం 2

17. 1981 మే 9

    ఆంధ్ర మహిళా సభ వ్యవస్థాపకురాలు దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ హైదరాబాదులో కన్నుమూశారు (ఆంగ్ల వికీపీడియా వ్యాసం ఆమె మరణ స్థలాన్ని నరసన్నపేటగా పేర్కొంటుంది). మూలం 1 మూలం 2

18. 1998

    కేంద్ర సాంఘిక సంక్షేమ బోర్డు దుర్గాబాయి దేశ్‌ముఖ్ పేరిట వార్షిక అవార్డును నెలకొల్పింది. మూలం